Dynamische (super)cellen Duitsland

 

Inleiding

Vandaag (vrijdag 27 mei) wordt de eerste potentieel heftige onweerssetting van 2016 boven Duitsland verwacht. Een thermisch laag rukt later in de middag op richting de regio Frankfurt, er vooruit wordt met een oostenwind warme en vochtige lucht aangevoerd. Vrij veel windschering tussen 0 en 3 km moet de situatie compleet maken. De avond ervoor is door Estofex een level 2 over centraal Duitsland gegeven, voor de kans op supercells met risico op hoosverschijnselen, grote hagel en windstoten. Voor ons voldoende reden om die kant uit te gaan!

 

 

Chaseroute

Schinveld, Koblenz, Mendig, Wiesbaden, Frankfurt, Koblenz, Aken, Schinveld

Afstand totaal
600 kilometer
.
Periode chase
Vertrek: vrijdag 27 mei 12.00 uur
Thuiskomst: vrijdag 27 mei 23.00 uur
.
Chasers
Wouter v Bernebeek
Tom Reubzaet
Philippe Schambergen

.

.

 

De chase

We hebben vrijdagmiddag rond 13 uur afgesproken in Zuid-Limburg, om van daaruit verder te trekken richting Koblenz / Frankfurt. In die regio worden de heftigste buien langs een thermische vore met de meeste schering verwacht. De eerste supercell plopt echter al in de ochtend omstreeks 11 uur bij Aken en dit exemplaar zet direct een (kortdurende) tornado van het EF0/1 type aan de grond: de potentie voor deze dag is meteen duidelijk! Helaas zijn wij hier dus nog niet bij. Na vertrek bevinden we ons even na 14.30 uur bij Koblenz, achter de eerste (inmiddels uitstervende) supercell. In het verlengde van deze bui ontstaat echter een hele trein nieuwe onweersbuien, waarvan één meteen de kenmerken van een SC aanneemt (rightmover en melding van grote hagel). We moeten nog flink doortrappen willen we deze bui op de zuidflank onderscheppen. Eenmaal door de aambeeldregen gereden en files ontweken te hebben, zitten we ervoor en direct is een fraaie wallcloud (naar het noorden toe overgaand in een shelfcloud) zichtbaar. We vinden een mooie locatie op één van de heuvels en filmen maar!

 

Aanstormende supercell met wallcloud, Mendig (dld), omstreeks 15 uur

 

Shelfcloud met fraaie groenachtige structuren trekt net langs ons heen!

 

Idem als boven!

 

Aanvankelijk vertoont de wallcloud flinke rotatie en ook snelle aangroei aan de flanken, na een minuut of 5 neemt dit wat af en lijkt de wall meer op te gaan in de buien eromheen. De structuur wordt geleidelijk aan ook minder. De lucht krijgt daarentegen een specifieke groenachtige kleur, over vrijwel de hele lengte van de neerslagkern. Bovendien gaat de bui nu meer CG’s produceren die ook voor de neerslag uit het aambeeld soms schieten. Om opnieuw goed voor de supercell uit te raken moeten we verder zuidoostwaarts richting Wiesbaden en vlug ook, want de hagelkern nadert de enige beschikbare snelweg al. Op alle andere wegen richting Frankfurt staat het inmiddels vol met files. We gaan snel ZZO-waarts richting Mannheim/Wiesbaden en proberen er zo nog vooruit te komen. Maar dat lukt niet meer. Ondanks vrij dringend advies om onder het laatste viaduct dat we passeren te gaan staan, rijdt de chauffeur (Tom) door en intussen gaat het steeds harder regenen, tot stortregen aan toe. Na een minuut of 3 krijg de lucht weer die groen getinte kleur en even later wordt het plotseling helemaal droog, van het één op het andere moment. Toch kijken we tegen een enorm blauw/groenachtig neerslagscherm aan en ik weet al wat dat betekent: hagel! We hebben heel even oogcontact en meteen volgt er een geweldige knal op het dak van de wagen. In de verte voor ons zien we alle verkeer vol op de rem trappen. Wij gaan net als de meesten op de vluchtstrook staan en in no time gaat het los: hagelstenen van 2-3 cm grootte vliegen door de lucht, begeleidt door windstoten van ca 60-70 km/uur. Helaas hebben we de windmeter binnen moeten houden omdat de cupjes anders geheid zouden sneuvelen. Een exacte windmeting ontbreekt dus van dit punt in de bui.

Naarmate de wolkbreuk langer aanhoudt worden de hagelstenen steeds ietsje groter en na een minuut of 5 neigt het zelfs naar zo’n 3,5 á 4 cm doorsnede. De klappen worden ook harder en we beginnen toch langzaamaan te vrezen voor de autoruiten. Het is bijna niet mogelijk dat we hier schadevrij doorheen gaan komen.

 

Enkele hagelstenen vlak na de zware onweersbui, veelal 1,5 – 3 cm in doorsnede…

 

Supercell6
Enkele grotere exemplaren van maximaal wel 3-4 cm doorsnede!

 

Uiteindelijk duurt de hagelkern maar liefst 9 minuten, waarna een kleine “gletsjer” op de snelweg is afgezet. De hagel ligt her en der op de linkerrijstrook wel vijf tot tien centimeter hoog en het (smelt)water kolkt van de heuvels af. Naar schatting is er in die korte tijd wel zo’n 20-25 mm neerslag gevallen. De hoogste prioriteit nu is in de stromende regen naar buiten om de grootste stenen te zoeken en vast te leggen. Tot op het bot nat geregend, krijg ik uiteindelijk een hagelsteen in handen van 4 cm doorsnede. Het gros varieert echter van 1,5 tot 3 cm wat ook al fors is. Met alle ruiten er nog in, vervolgen we onze weg daarna alsnog richting Wiesbaden, om de bui toch weer in te halen. We rijden er via de zuidkant met een boog omheen en moeten dan ongeveer op hetzelfde punt rond dezelfde tijd uitkomen, zo’n 100 km oostelijker. Gelukkig is de treksnelheid relatief laag (50 km/u), waardoor we tijd genoeg lijken te hebben. Omstreeks 18 uur is ons plan geslaagd en staan we weer zo’n 20 km oost van de supercell, precies op koers, bovenop een heuvel bij Wiesbaden te wachten.

In het volgende halfuur zien we meerdere actieve kernen in de bui ontwikkelen en weer oplossen en komen er een aanzienlijk aantal CG’s voor. Er hangt wel een shelfcloud voor, maar serieuze structuur ontbreekt hierop. Op de wallcloud hebben we geen zicht meer, die is inmiddels gehuld in regen en hagel. We doen er verstandig om aan de kern ditmaal nipt langs ons heen te laten trekken (trekt recht over de stad Wiesbaden, wij staan 1,5 km verderop). In Wiesbaden zelf is de overlast door zware hagel groot, bij ons valt deze keer alleen regen. Met het opstellen van de windmeter boen op de auto, ontdek ik wel een stuk of 20 dutsen in het dak van de wagen. Die zijn in de corepunch een uur geleden opgelopen, maar dat kon ook bijna niet anders. We houden er een souvenirtje aan over..! De passage van deze bui gaat gepaard met een spectaculaire whalesmouth en wederom die groene structuren rondom de neerslagkern. Het blijft een fraai gezicht. Maar de hagel mijden we nu dus. Windstoten komen voor tot 52 km/uur, wat gezien de intensiteit van de bui nog alleszins meevalt.

Dezelfde zware onweersbui opnieuw in aantocht. Wiesbaden 18.30u

 

Intense neerslagkern rechts tekent zich heel mooi af tegen de horizon. Wiesbaden, 18.45u

 

Supercell3
Enkele kilometers langstrekkende supercell, met een CG op de rand van de opname (intense ontlading viel 0,2 sec later)

 

IMGP7984
Blikseminslag verscholen in de neerslag

 

Fraaie structuren op de whalesmouth aan de voorzijde. Wiesbaden, 19 uur

 

Supercell5
CG+ aan de rand van de neerslagkern!

 

Op de terugweg rond 19.30 uur krijgen we richting Koblenz nog zicht op een volgende supercell uit het westen, die op dat moment een waanzinnig mooie wallcloud onder zich heeft hangen. Hij “kust” als het ware de heuvels onder zich. De afstand bedraagt echter nog wel een kilometer of 30, maar toch krijgen we hem redelijk goed op plaat. Helaas is deze bui aan het eind van z’n leven gekomen: de wallcloud raakt niet veel later los van de meso, vlakt uit en gaat over in iets wat op een gewone rolwolk lijkt. Op de detectiebeelden kakt de bui ook snel in. Jammer van deze laatste cell, maar al met al een prachtige setting om het seizoen op deze manier mee te starten!

Supercell11
Flinke wallcloud die nog net verbonden is met de mesocyclone, Heidesheim, rond 20 uur

 

Bekijk ook onze compilatievideo van deze chase: https://www.youtube.com/watch?v=ObteYRD0t1M

.
Wouter van Bernebeek, juni 2016

.

Deel dit op
Facebooktwitter